Gáta númer 5 -- riddle number 5

Ef það eru til fleiri tré en fjöldi laufa á sérhverju tré, þá eru a.m.k. til tvö tré sem eru með sama fjölda af laufum. Satt eða ósatt?

If there are more trees than there are leaves on any one tree, then there exist at least two trees with the same number of leaves. True or false?

---

Lausnin á tesetta-gátunni

Aðeins bárust tvö svör við þessari gátu. Sennilega vegna þess að það hafa ekki allir í sér þankagang sölumannsins. En engu að síður kom rétt svar fram. Og Erlendsson kom með frumlega lausn líka. En til að gefa eina útgáfu af lausn læt ég hér á eftir eina fylgja (sem er ekkert betri en einhver önnur):

Vegna þess að ákveðin prósenta af verðinu er minna en verðið, þá er ljóst af verði sykurkarsins og rjómakönnunar að H=0. Þá er K0C/CK0 = 672/600 = 28/25 og þar af leiðir að K0 er margfeldi af 25, svo að K=5. Einnig er C jöfn tala og minni en K, svo að K0C = 504 og CK0 = 450. Því er afsláttarverðið 450/600 eða 3/4 af upphaflega verðinu. Þá er strax ljóst að afsláttarverð bakkans er 37,62 kr, afsláttarverð tekönnunnar er 68,31, T verður að vera 9 og lausnin er þá:
B=1, L=2, A=3, C=4, K=5, S=6, M=7, I=8, T=9 and H=0.

Answer to the tea set riddle is: B=1, L=2, A=3, C=4, K=5, S=6, M=7, I=8, T=9 and H=0.

Villibráðahátið í Hokitika

Búinn að setja inn myndir frá villibráðahátið, sem fram fór í Hokitika á vesturströndinni. Þar mátti meðal annars smakka lifandi engisprettur, lifandi bjöllulirfur, geitaeistu (dauð) og sitthvað fleira í þeim dúr. Smellið hér til að kíkjá á vefalbúmið (eða smellið á krækjuna hérna til hægri).
Myndin hér til vinstri gefur sýnishorn af matseðlum sem stóðu til boða.
Vil svo minna á að nýjasta gátan er ennþá óleyst!!!

Skólinn að byrja

Jæja, þá er sumarið að fara að singja sitt síðasta -- því að í næstu viku er skólinn að byrja eftir sumarfrí. Þetta er búið að vera mjög rólegt sumar og segja staðkunnugir að þetta hafi verið eitt versta sumar í manna minnum (vegna óvenju mikillar úrkomu). Mér fannst það þó mjög gott -- ekki of heitt og rigningar annað slagið til að vökva garðinn. Talandi um garðinn (sjá mynd), að þá virðist uppskeran ætla að vera með ágætum - við erum byrjuð að gæða okkur á kartöflum, gulrótum og einhverju kálmeti. Svo hef ég getað komið með fiskmeti af sjónum annað slagið: Kola, kahawai, krabba eða krækling sem hefur slæðst með í netin. Þannig að það má segja að maður hafi verið hálfgerður útvegsbóndi í sumar.
Svo er eplatré í garðinum (sjá mynd) og Carolyn hefur þrisvar sinnum gert epplapæ sem eru rosalega góð með rjóma - en hann þurfum við að kaupa því við erum víst ekki með neina mjólkandi belju.
Bissnissinn hjá Carolyn hefur hægt og rólega verið að aukast í sumar - og hún er nú með kúnna alla daga nema sunnudaga og oft marga á dag. Kiwi-arnir virðast því kunna að meta Pilates-ið og stúdíóíð hennar, sem samanstendur af tveimur svefnherbergjum í húsinu sem við leigjum. Það gefur því góð fyrirheit fyrir veturinn.
Ég hef líka verið að dunda mér við það í sumar að öðlast fólksflutningaleyfi og ný-sjálenskt bílpróf og hef auk þess tekið próf sem gefur réttindi til að keyra leigubíl í Christchurch - sem getur við gott með skólanum - til að eiga nú örugglega pening fyrir áfengi (með kartöflunum).
Læt þetta duga í beli...

Gáta númer 4 -- riddle number 4

Í kolaportinu var silfurhúðað tesett til sölu (síðast þegar ég vissi) og var það verðmerkt á eftirfarandi hátt:

Sykurkar........HKHC.......6,72kr
Rjómakanna....HCKH.......6,00kr
Bakki.............AMSL.....50,16kr
Tekanna........SIAB......91,08kr
Sykurtangir.....HBLT......1,72kr
Skeiðar..........HMIT.....10,52kr
Allt settið.......BLCSK..166,20kr

Ef að bókstafirnir á undan verðunum tákna ákveðna prósentu (alltaf sama prósentan) af verðinu á eftir - reyndu þá að finna út hvaða tölu hver bókstafur táknar.

A silver tea set in a dealer's window had the following cost marks and retail prices:

Sugarbowl.......HKHC.....$6.72
Creamer..........HCKH.....$6.00
Tray...............AMSL...$50.16
Teapot...........SIAB.....$91.08
Tongs.............HBLT......$1.72
Spoons...........HMIT.....$10.52
Complete set...BLCSK..$166.20

If the markup was the same percent of the cost in each case, break the cost-mark code.

---

Lausnin á tennisgátunni

Vegna þess að um útsláttarfyrirkomulag var að ræða þá kemur keppandi, sem tapar viðureign, ekki meira við sögu í mótinu. Ef það eru n keppendur - þá liggja úrslitin ljós fyrir þegar n-1 keppendur hafa fallið úr leik (tapað). Það er því ljóst að það þurfa n-1 leikir að fara fram til að ákvarða sigurvegarann.

Answer to the tennis riddle is n-1.

Ferð á Vesturströndina

Skelltum okkur í smá helgarferð 27. til 29. janúar síðastliðinn. Tókum bílaleigubíl og brunuðum út úr Christchurch. Planið var að fara í Hanmer Springs, sem er vinsælt túristasvæði sem átti að bjóða upp á náttúrulega heita potta. Þegar við komum þangað - eftir u.þ.b. 2 tíma akstur - fórum við beint í hina umtöluðu heitu potta en komumst að því að það var lítið sem minnti á náttúruna í þessum "heitu" pottum. Jafnaðist á við vel hannaða útisundlaug með mörgum "volgum" pottum á íslenskan mælikvarða.
Eftir pottabaðið fengum við okkur að eta og hittum fyrir tilviljun nágranna okkar - Abe og Normu - sem voru í lystisemdarferð.

Eftir að hafa gist í tjaldi á tjaldsvæði í Hanmer Springs var ákveðið að keyra yfir til vesturstrandarinnar um Lewis Pass (Lúis skarð). Þar fundum við hins vegar alvöru heita náttúrlega potta og böðuðum okkur vel og lengi í þeim.
Eftir það tókum svo veg 69 yfir til Westport, sem er víst elsta þorpið á vesturströndinni. Þar var hinsvegar komin hellirigning, eins og er svo einkennandi fyrir vesturströndina. Við ókum suður til Punakaiki og gistum þar í litlum kofa um nóttina - nenntum ómögulega að tjalda í rigningunni. En þar eru pönnukökuklettar frægir og gaman að skoða og þar sáum við Weka (Víka) fugl, sem var alls ekkert smeykur þó að mannfólk væri að þvælast í kringum hann. En þetta er eitt af ófleigu fluglaafbrigðunum sem er að finna hérna á Nýja Sjálandi.
Eftir nótt í Punakaiki var ekið suður til Greymouth, sem er stærsta borgin á vesturströndinni. Eftir stutt stopp þar var haldið heim á leið um Arthur's_Pass (Artúrs skarð) og hringnum loka í Christchurch um kvöldið.
Myndirnar hérna er teknar nærri Punakaiki, þar sem áin Pororari River fellur út í Tasman haf.

Kveðjur

Gáta númer 3 -- riddle number 3

Það eru n þátttakendur á tennismóti. Mótið er með útsláttarfyrirkomulagi og keppt er í einliðaleik. Hversu margir leikir þurfa að fara fram til að hægt sé að ákvarða sigurvegarann?

There are n players in an elimination-type singles tennis tournament. How many matches must be played to determine the winner?

---

Lausnin á strætógátunni

Mörg áhugaverð svör bárust (sérstaklega stærðfræðilega nálgunin hjá Haffa) og flest voru þau rétt. En ef maðurinn (í gátunni) er einn og hálfan tíma til og frá vinnu með því að labba og taka strætó þá er hann þrjá tíma að fara tvær ferðir fram og til baka (labbar tvisvar og tekur strætó tvisvar) og ef við drögum frá hálftímann sem strætóferðirnar taka þá stendur eftir að það tekur manninn tvo og hálfan klukkutíma að labba fram og til baka.

Answer to the bus riddle is two and a half hours.

Jólin í neðra

Jólin í neðra fóru í alla staði mjög vel fram. Það var skýjað og rigningsamt dagana fyrir aðfangadag þannig að maður varð minna var við að það væri hásumar. Við fórum í mat til Kiwifuglanna (sjá krækjuna til hægri) og voru þar líka gestkomandi Mikki og Rósí. Þar var snæddur gómsætur jólamatur sem samanstóð af kalkúni, humri, ..., og ís (eftir minni). Svo voru opnaðir pakkar og nokkrum kökum og kaffibollum bætt í magasekkinn.
Jóladagurinn fór svo í það að melta allan þennan mat og annar í jólum fór að mestu í að skila honum til baka í holræsakerfi Christchurch borgar.
Á myndinni hér til hliðar er Carolyn með sjálfan jólaköttinn sem heimsóttir okkur óvænt og það sést glitta í jólatréð í bakgrunni (og nokkra pakka).
Carolyn gaf mér fimm vestra í jólagjöf og er ég búinn að horfa á þá alla. Einnig er ég búinn að gera nokkrar krossgátur sem ég fékk að gjöf frá Króknum og hlusta á hljómdisk Baggalúts nokkrum sinnum. Við Carolyn fengum einnig góðar gjafir frá Mikka og Rósí (landslagsmyndabók af Nýja Sjálandi) og Kiwifuglunum (bók með gönguleiðum á Nýja Sjálandi). Það er því alveg ljóst að jólasveinninn hefur fengið upplýsingar um breytt heimilisfang frá því um síðustu jól.
Hef þetta ekki lengra að sinni - jólakveðjur

HELGAHAUGUR

Nálægt Miklavatni í Fljótum er Helgahaugur. Það er haugur Helga nafars landnámamanns. Í hann var eitt sinn grafið og sýndist þá þeim sem voru að grafa að Barðskirkja væri að brenna. Hættu þeir þá við, en þetta var missýning. Fóru menn svo aftur að grafa og sáu sömu missýning, en gáfu sig nú ekki að því. Þá sýndist þeim Miklavatn flóa upp í kringum allan hauginn og flúðu við það burt. Síðan hefir ekki verið í hauginn grafið svo kunnugt sé.

(JÓN ÁRNASON (2003) Íslenzkar þjóðsögur og ævintýri III, bls. 351, Reykjavík, Bókaútgáfan Þjóðsaga.)

HVARFSHÓLL

Hvarfshóll er hóll einn kallaður nokkuð langt fyrir innan bæinn á Hjarðarhaga á Jökuldal. Eitt sinn vóru þar tveir menn á ferð -- var annar maðurinn forfaðir þeirra svokölluðu Eyjaselsbræðra í Hróarstungu -- og er þeir komu að hólnum sjá þeir þar liggja ósköpin öll af útbreiddu skarti til þerris ásamt öðrum munum. Óættfærði maðurinn vildi við engu snerta, en hinn tók hníf og klút, segja sumir. Nóttina eftir dreymir hann að kona úr Hvarfshólnum koma til sín og spyrja hví hann hafi hnuplað frá sér fé sínu og ennfremur mælti hún: "Það legg ég á þig að þú sjálfur skalt hálfviti verða og ætíð einhver einn í ætt þinni allt í níunda lið." Síðan er enn einhver brjálaður í þeirri ætt.

(JÓN ÁRNASON (2003) Íslenzkar þjóðsögur og ævintýri III, bls. 67, Reykjavík, Bókaútgáfan Þjóðsaga.)

"SEINAST MUN ÉG FLOTINU NEITA"

Kall nokkur settist á krossgötur á gamlaársnótt með öxi í höndum og einblíndi í egg hennar. Nú kom álfafólkið og fór að ávarpa hann og bjóða honum alla hluti, gull og gersemar, dýrindis klæði og krásir, þangað til einn býður hönum flot, þá segir kalltetrið: "Seinast mun ég flotinu neita," enda ærðist hann þá.

(JÓN ÁRNASON (2003) Íslenzkar þjóðsögur og ævintýri III, bls. 177, Reykjavík, Bókaútgáfan Þjóðsaga.)